Wandelen door de Berkelvallei

Warnsveld

Almen

Download GPX-bestand
15.1 km Wandelroute
Beschrijving
Kaart
Startpunten

Download deze route gratis via de Routabel app

De Berkel meandert gemoedelijk door het landschap. In het stroomgebied is het een explosie van leven. Zwanen, eenden en meerkoeten dobberen op het water en koeien en schapen grazen op hun gemak in de groene weilanden vol sappige klaver. Even verderop op de akkers wordt nog steeds gewerkt. Hoewel veel boerenbedrijven gemoderniseerd zijn, is de sfeer van vroeger nog aanwezig. Oude boerderijen zijn prachtig gerestaureerd en worden geflankeerd door fruitbomen. Je wandelt door de parkachtige tuin van Huis de Voorst en even later volg je, net als de handelslieden vroeger, het zandpad richting Deventer. Voorbij Almen volg je weer kilometers lang de Berkel. Echt een route om te onthaasten. Stevige stappers zijn een aanrader!

1. Het huis met de twee gezichten

Sinds eind 16e eeuw rijzen de imposante trapgevels, van landhuis ’t Velde, op vanuit de drassige grond. De toenmalige bewoners, de familie Bentinck, lieten het landhuis in die periode ingrijpend verbouwen. De voorzijde ademt de sfeer van een landhuis, terwijl de achterzijde meer aan de handelshuizen doet denken. Het huis werd in de volksmond dan ook al snel ‘het huis met de twee gezichten’ genoemd. Later werd Arnold Joost van Keppel, de landheer van het nabij gelegen Huis de Voorst, eigenaar van het landgoed. Hij verbond beide landgoederen met elkaar door het aanleggen van houtsingels en een parkachtige tuin. 

2. Kerkpad

Vlak voor en na de kerkdiensten in de Martinuskerk van Warnsveld was het een drukte van belang op dit pad. Eefde had nog geen eigen parochie en de kerkgangers moesten het hele stuk te voet afleggen. De kortste weg was dwars door de weilanden, de vele voeten sleten een pad in het gras. Toen het Twentekanaal in de jaren ’30 werd gegraven is het pad langzamerhand buiten gebruik geraakt. En… Eefde had inmiddels haar eigen kerk. 

3. Kijken met je oren

In de gerestaureerde ijskelder van het landgoed overwinteren vleermuizen. In de zomer verplaatsen ze zich naar boomholtes en nestkasten. Om geen last te hebben van concurrentie gaan ze ’s nachts op jacht naar voedsel. Hij  eet per nacht een derde van zijn lichaamsgewicht: zo’n 300 motten, kevers, vlinders en muggen! Vleermuizen kijken met hun oren: Door het geven van een flink hoge schreeuw en te wachten op de weerkaatsing van de tonen bepaalt hij de plaats en vorm van voorwerpen. Mensen kunnen de hoge geluiden niet horen. In het geluidsfragment hebben we het geluid iets minder hoog gemaakt zodat je het wel kunt horen. Luister maar.

4. Landgoed Huis de Voorst

Het park en tuinen rondom Huis De Voorst werden aangelegd in de formele stijl die aan het eind van de 17e eeuw in zwang was. Er zijn waterbassins, symmetrische vlakken met parterres en moestuinen achter hagen. De Kapperallee, die je bent overgestoken, is nog een element van de vroegere tuinen. Op het landgoed kunt u overigens Matthijs van Nieuwkerk tegen het lijf lopen. Hij woont in één van de boerderijen.  

5. Handelsweg 

Zo ongeveer van 1350  tot 1500 was Deventer één van de belangrijkste eindbestemmingen van de Hessen (handelaren uit het Duitse Hessen). Pas na 1500 werd Deventer meer een doorvoerplaats en werd de eindbestemming steeds vaker Amsterdam. Rond 1400 telde Deventer 10.000 inwoners (Amsterdam had er toen ongeveer 4.700) en dat Deventer toen de belangrijkste handelsstad van de Noordelijke Nederlanden en Duitsland was? De Hessen brachten de goederen uit heel Europa naar Deventer. Vanuit Deventer werden de jaarmarkten in de noordelijke Nederlanden en Duitsland vervolgens bevoorraad. In Deventer deden dus de winkeliers uit de wijde omgeving hun inkopen. 

6. Met de hand gegraven

Het Twentekanaal is 65 km lang en loopt van Enschede naar de rivier de IJssel bij Eefde. Het is bijna onvoorstelbaar, maar dit kanaal is rond 1935 voor het grootste gedeelte gegraven met een schop! Ze deden er dan ook 8 jaren over. Wel slim: Eerst werd de brug gebouwd en daarna werd het kanaal eronder uitgegraven! Het kanaal werd aangelegd voor een betere aanvoer van katoen en steenkool voor de textielfabrieken in Twente. Nu zie je ook veel pleziervaartuigen.

7. Hoofdige Boer

Vernoemd naar de koppige (hoofdige) boer uit het bekende gedicht van Staring. Deze boer bleef liever met zijn laarzen door het water lopen dan dat hij over de nieuw gebouwde brug liep. Tegenwoordig stapt u met droge voeten naar binnen en bij mooi weer kunt u gaan genieten in de theetuin. Majoor Bosshardt, Paul Verhoeven en Gerard van het Reve gingen u al voor. Zouden zij ook een `Almens Evenwicht` besteld hebben?

8. Blauw lint

Sinds 2015 slingert de Berkel weer, net zoals voeger, prachtig door het landschap! Om overstromingen te voorkomen werd dit riviertje in de jaren 50 en 60 van de vorige eeuw gekanaliseerd. Het doel werd daarmee gehaald, maar de natuur werd behoorlijk beïnvloed waardoor diverse vissoorten zijn verdwenen. Dankzij de nieuwe bochten in de Berkel zijn er veel meer verschillende plekken ontstaan. Steile en flauwe oevers, ondiep en diep water, snel en langzaam stromend. Er is gelukkig weer veel meer dynamiek en veel meer diversiteit aan planten en dieren!

9. IJsvogel

Knalblauw met oranje is hij, en toch is dit zijn schutkleur. De ijsvogel leeft namelijk bij het water. Als hij vlak boven water vliegt, op zoek naar vis, is hij bijna niet te zien. De snavel is erg geschikt om vissen te vangen. Hij speurt vanaf zijn uitkijkpost, duikt vervolgens het water in en slaat het visje dood tegen een tak. Om te voorkomen dat hij last krijgt van stekels en schubben, slikt hij als eerste de kop van de vis door.

Lees meer

TOP De Nieuwe Aanleg

Scheggertdijk 10, 7218 NA
Almen, Nederland

Landhotel De Hoofdige Boer

Dorpsstraat 38, 7218 AH
Almen, Nederland

Deel deze route